Blog

Inspirerend cultuuronderwijs voor alle Noord-Hollandse kinderen door toekenning 4-jarige subsidie

16 feb 2021 - heel Noord-Holland

Plein C, het kenniscentrum voor cultuuronderwijs in Noord-Holland, heeft een subsidie van bijna 3,5 miljoen euro gekregen vanuit het landelijke Fonds voor Cultuurparticipatie (FCP). De provincie Noord-Holland en de Noord-Hollandse gemeenten verdubbelen dit bedrag. Met het geld wordt het cultuuronderwijs op alle scholen in Noord-Holland de komende 4 jaar verbeterd.

Met de bijdrage van het landelijke Fonds voor Cultuurparticipatie (FCP) wil Plein C verbeteringen die voor 213 scholen in het primair onderwijs zijn gestart verder ontwikkelen. Daarnaast wordt er geïnvesteerd in het onderwijsaanbod op 114 basisscholen en 12 middelbare scholen waar nog weinig aandacht is voor cultuur.

Aan dit plan doen 26 kleine en middelgrote gemeenten mee, die zijn georganiseerd in 15 lokale Projecten. Plein C heeft coördinerende taken en verzorgt een provinciaal programma met trainingen, visietrajecten, workshops en kennisdeling, dat ondersteunend en versterkend is voor de lokale partners. Plein C zorgt ook voor provinciale afstemming en kennisdeling. Daarnaast biedt zij, vanuit een opdracht van de provincie in het kader van kansengelijkheid ondersteuning aan scholen in de gemeenten die niet meedoen aan het programma Cultuureducatie met Kwaliteit (CmK).

Cultuur op school is verrijking voor elk kind
Directeur Plein C, Karin Geelink: “Of een kind nu in een dorp of grote stad opgroeit, voor elk kind is cultuur op school een verrijkende en stimulerende ervaring. Want wie geniet van een leuke theatervoorstelling of tentoonstelling, zelf een rol speelt, danst, muziek maakt, verhalen bedenkt of met een 3d printer een eigen ontwerp uitprint, ervaart cultuur én de eigen creativiteit. En zo ontdekken kinderen waar ze goed in zijn, wat ze leuk vinden, samen of alleen, met het hoofd, hart en handen. Door grenzen te verleggen en te experimenteren, bouwen kinderen ook zelfvertrouwen op. Plein C zet zich samen met partners als provincie, gemeenten, scholen en culturele instellingen in voor betere cultuureducatie. Juist in deze tijd is het belangrijker dan ooit gebleken om cultuureducatie in te zetten voor de ontwikkeling van kinderen.”

Beter verankeren in alle lesprogramma’s
De provincie Noord-Holland draagt in de periode 2021-2024 elk jaar 7,5 ton bij aan het provinciaal CmK programma. Gedeputeerde cultuur Zita Pels: ”Door cultuureducatie ontwikkelen kinderen veel  vaardigheden en ontdekken zij hun talenten. Ze leren meer over hun eigen geschiedenis en andere culturen. De provincie vindt het belangrijk dat iedereen ongeacht plaats, achtergrond of onderwijsniveau cultuuronderwijs krijgt. Door de inzet van Plein C is het cultuuronderwijs op heel veel scholen al beter verankerd in het lesprogramma. De komende jaren richten wij ons meer op het ondersteunen van leerlingen voor wie cultuur minder binnen handbereik is, denk aan leerlingen die speciaal onderwijs volgen. Ook zijn er nog nauwelijks vmbo –leerlingen bereikt, daar willen wij blijvend verandering in brengen.”

Cultuureducatie met Kwaliteit: doorpakken na 8 jaar bouwen
Het programma Cultuureducatie met Kwaliteit is gestart in 2013 en opgezet door Ministerie OCW als stimuleringsprogramma voor kinderen om te profiteren van goed cultuuronderwijs waarin ze belangrijke vaardigheden leren en plezier hebben.

Download hier het volledige persbericht

Dit is de stand van zaken van cultuureducatie in Noord-Holland

06 nov 2020 - heel Noord-Holland

Hoeveel Noord-Hollandse scholen hebben een opgeleide ICC’er en lukt het de scholen om tot een samenhangend schoolprogramma voor cultuur te komen? Nemen scholen vooral kant en klaar cultuuraanbod af of stellen ze zelf een programma samen? Hebben scholen een goed beeld van de beschikbare financiële middelen? En welke aandachtspunten zien scholen voor de komende vier jaar? Deze en nog veel meer vragen worden beantwoord in het rapport ‘Stand van zaken cultuureducatie in primair en speciaal onderwijs in Noord-Holland’.

Halverwege 2020 is onder de basisscholen in Noord-Holland (excl. Amsterdam) een vragenlijst uitgezet door onderzoeksbureau Sardes, in opdracht van de provincie Noord-Holland en Plein C. Ondanks het feit dat dit samenviel met de ingrijpende coronamaatregelen hebben 131 scholen deelgenomen, een krappe 20%. Het onderzoek geeft daarmee een representatief beeld van de huidige stand van zaken in de provincie.

Het onderzoek gaat in op de wijze waarop cultuureducatie in de scholen wordt ingevuld en in hoeverre de scholen daar tevreden over zijn. Ook verbeterpunten en knelpunten komen aan bod, die de komende jaren aandacht behoeven.

Van beleid naar praktijk
Wat opvalt is dat veel scholen aangeven dat ze een ICC’er hebben en een vastgelegde visie op cultuureducatie, maar het desondanks toch lastig vinden om cultuureducatie op een duurzame manier in het schoolprogramma op te nemen. Er zijn weinig scholen die werken vanuit één samenhangend programma en alleen bij muziek wordt er soms met methodes gewerkt. Ook wordt aangegeven dat de ICC’er alleen niet voor deze borging kan zorgen, draagvlak in team en directie is belangrijk.

De meeste scholen zijn toch redelijk tevreden over de cultuureducatie op hun school, nog meer over het externe aanbod dan over de eigen activiteiten; de eigen deskundigheid in cultuurvakken wordt niet zo hoog ingeschat. Minder dan de helft van de scholen legt nu een verbinding tussen het binnen- en buitenschoolse programma.

Veel scholen besteden vooral aandacht aan beeldende vakken, aan muziek (ook dankzij diverse stimuleringsregelingen) en aan erfgoed, dat ook terugkomt bij zaakvakken aardrijkskunde en geschiedenis. Vakintegratie, het combineren van cultuureducatie met andere vakken, komt incidenteel voor bij de basisvakken als taal en rekenen, en wat vaker bij de zaakvakken. Twee derde van de scholen wil inzetten op doorgaande lijnen van groep 1 tot en met groep 8 voor (onderdelen van) cultuureducatie. Zo’n leerlijn komt al het vaakst voor bij muziek.

Op weg naar betere borging
Veel scholen zien de borging van cultuureducatie als een aandachtspunt. De scholen vinden de impact van cultuur op hun leerlingen van belang, voor talentontwikkeling, brede vaardigheden en ook in het kader van kansengelijkheid. Nu is cultuureducatie vaak toch weinig structureel. Aangegeven wordt dat cultuureducatie minder afhankelijk zou moeten zijn van de leerkrachten en directie, dat er meer borging en draagvlak wenselijk is, meer inzet van vakdocenten maar ook meer deskundigheid van de leerkrachten zelf.

Knelpunten die men ervaart zijn het gebrek aan tijd en een structureel budget; het aanvragen van projectsubsidies wordt als tijdrovend ervaren. Het bezoeken van cultuur buiten school stuit op een derde groot knelpunt: het vervoer. Het rapport eindigt met een aantal aanbevelingen. Download hier het volledige rapport>